Einstein’ın Gölgesinde Bir Hayat

Mileva Maric, herkesin Einstein’ın karısı olarak tanıdığı kadın…Oysa Mileva yalnızca üst düzey zekada insanların kabul edildiği ve yalnızca erkeklerin alındığı Zürich Politeknik Enstitüsü’ne kabul edilen tek kadın öğrenci idi.

Mileva daha çocukken kozmogoni ve fizikle çok ilgilenen bir çocuktu. Babası ise çağına göre çok ileri bir adamdı. Uzun zaman boyunca Mileva’ya matematik dersleri aldırıp pek çok kitabı okumasına izin verdi. Mileva ne çok güzel bir kızdı ne de çok sağlıklıydı. Bir ayağı topaldı. Erkeklerin sırf erkek olarak sahip oldukları saygı ve prestiji kazanmak için ne kadar soğuk, kendinden emin ve prensipli olması gerektiğini anladı.

Einstein ve Mileva

Einstein hayatı boyunca beraber olacağı kadınla bilim konuşmadan yapamayacağını biliyordu. Bu yüzden Mileva’ya kapıldı. Mileva pek çok kez reddetti. Çünkü üniversiteye koca bulmak için gelmemişti. Hem de aşkın kendi kaosunu yaratma ihtimali onu ürkütüyordu. Üstelik babasına bir söz vermişti. Mileva’nın bir erkeğe ihtiyacı yoktu.
Heidenberg Üniversitesi’ne gidip eğitimine orada devam etmek istedi. Üniversitede kadınların derslere katılabileceğini ancak onlara diploma verilmeyeceğini söylediler. Bunun üzerine Mileva İsviçre’ye döndü.
Gel zaman git zaman Mileva ile Einstein arasında bir ilişki başladı. Einstein Mileva’nın zihnine aşık olmuştu. Zamanlarının çoğunu beraber geçiriyorlar hem bilim yapıyorlar hem de beraberliklerini sürdürüyorlardı. Ancak bir süre sonra parlak zeka Mileva Maric hamile kaldı.

Tahmin edilebilir olan; hayatı boyunca erkeklerin arasında saygı duyulmakla aşağılanmak arasında gidip gelmiş bu kadının, küçümsenemeyecek zekasını ve başarısını bir süre Einstein’la yaratıcılığı ve aşkı yaşamak için askıya aldığıdır. Zira o zamanlarda Einstein gibi bir zekanın kendini kanıtlamak için diplomaya ihtiyacı olmasa bile Mileva’nın vardı. Diplomasız onu hiç bir bilim çevresi dikkate almazdı. Zira diplomayla beraber bile bir kadın oluşu onu riskli kılıyorken…Zaten kabul görmediği bir çevredeyken geldiği ve katettiği yol inanılmazdı Ama Einstein’a aşkı onu ilk defa bir kadın olmanın adanmışlığına sürüklüyordu. Zira annesi evlenmesini de istiyordu. Ancak babası Einstein’ı çok sevmiyordu. Mileva doğum yaptı (ancak çocuk bir süre sonra öldü)….

Mezuniyet zamanı Mileva’nın not ortalaması 4.7, Einstein’ın ise 4.6 idi. Ancak Mileva 1 dersten kaldı ve doğum yapması gibi skandallar çoktan yayılmıştı. Mileva diplomasını alamadı. Einstein ve Mileva bu durumun üstüne evlendiler. Ancak bu seferde Mileva ve Einstein birlikte saatlerce çalışıyordu. Dönemin en prestijli olan Nobel ödülünü almayı sağlayacak bir çok makale yazdılar. Bunlarda kuşkusuz Mileva’nın payı çok çok büyük. Lakin bir kadının adını taşıyan makaleler okunmayacağı için Mileva’nın ismi hiç bir makalede geçmedi.

Einstein’ın en parlak yılı!

Einstein aşağıdaki çalışmalarıyla Nobel ödülünün sahibi oldu;
–Fotoelektrik Efekti (1921’de bu makalesi ile Nobel aldı.)
–Brownion Motion (Bu konuda 2 makale yazdı.)
–Özel Görelilik Kuramı
–E=Mc²

Einstein bunların yanı sıra 21 makaleye yorum yazdı.  Aynı zamanda molekül boyutları hakkındaki tezini de sundu. Bu başarılarında Mileva’nın çok katkısı olduğu muhakkak ancak Mileva’ya hiçbir atıf yok!
1908 yılında Albert Einstein ilk üniversite dersini verdi. 8 sayfalık ders notunun tamamı Mileva’nın el yazısı ile yazılmıştı. Bilin bakalım Mileva’nın adı herhangi bir yerde geçti mi? HAYIR!
Yine 1908 yılında dostları Conrad Habicht ile beraber ultra hassas volt ölçüleri icad edip patentini aldılar. Mileva’nın adı burada da geçmedi!
Mileva kendisine bu durumu soran ailesine, dostlarına şu cevabı verdi : ” Adım neden geçsin ki? İkimiz birlikle taş gibiyiz!” (Aynı kişiyiz demek istiyor).

Aradan bir kaç yıl geçti ki…Einstein, kuzeni Elsa’ya aşık oldu ve Mileva’dan boşanmak istedi. Ancak nobel ödülünün parasını Mileva’ya verdiğini biliyoruz. Bu anlatılanlar sonucunda Einstein’ın, Mileva’nın hakkını yiyip yemediğini bilemeyiz.

Ancak bildiğimiz şu olmalı ki tarihin hiç bir döneminde düşünmek için düşünmek ve bilim yapmak erkeğin tekelinde olmamıştır. Mileva Maric ise sadece Zürich Politekniğe kabul edilmek zorunda bıraktığı kişiliğiyle Einstein’ın karısı olarak anılmaktan çok daha fazlasını hak etmiştir kuşkusuz…

Daha fazla yazı için Biyoloji Aşktır instagram ve facebook hesabını takip edebilirsiniz…